Veðurathuganir á Stórhöfða
veðurstöð með viðurkenningu
Veðurathuganir hófust á Stórhöfða 17. september 1921. Þá var Jónathan Jónsson vitavörður og voru athuganirnar gerðar meðfram vitavarðarstarfinu. Jónathan sinnti þessu ásamt sonum sínum, Sigurði og Gunnari, en sá fyrrnefndi tók alfarið við hvorutveggja árið 1935. Röðin er óslitin til dagsins í dag.
Stórhöfði er svokölluð skeytastöð þar sem veður er athugað átta sinnum á sólarhring, kl. 3, 6, 9, 12, 15, 18, 21, 24, alla daga ársins, og ótrúlegt að sama fjölskylda skuli hafa veitt þessar mikilvægu upplýsingar í hartnær níutíu ár við erfiðar aðstæður þar sem stormar eru tíðir og strangir og sjávarýring mikil.
Í upphafi voru athuganir aðeins gerðar á daginn, fyrst var athugað þrisvar á dag, klukkan 8, 14 og 21 að þáverandi íslenskum miðtíma (samsvarar kl. 9, 15 og 22 í dag). Á árabilinu 1922 til 1941 voru athuganirnar lengst af ýmist 5 eða 6 á dag. Árið 1941 var farið að athuga 7 sinnum á sólarhring, en átta sinnum frá 1952 og síðan.
Níu ára gamall fór sonur Sigurðar, Óskar Jakob, að halda veðurdagbók og hjálpa föður sínum. Árið 1952 tók hann að sér hluta reglubundinna veðurathugana, ári síðar hóf hann að merkja fugla og þegar faðir hans lést, 1966, tók hann alfarið við veðurathugun og vitavörslu. Óskar J. Sigurðsson hefur varla misst úr veðurathugun á sinni vakt nema skömmu eftir eldgosið í Heimaey 1973, því þá sótti hann messu í kirkjunni ásamt öðrum Vestmannaeyingum.
Nú sinnir Pálmi, sonur hans, flestum veðurathugunum sólarhringsins en nýtur þó góðs af áreiðanlegri verkaskiptingu sem feðgarnir hafa komið sér saman um.
Árið 2005 fékk veðurstöðin á Stórhöfða viðurkenningu frá Alþjóðaveðurfræðistofnuninni, WMO, þess efnis að hafa uppfyllt ströngustu kröfur um skil inn í alþjóðlega veðurathuganakerfið (World Weather Watch) ásamt stöðvunum í Keflavík og á Akureyri.
Enginn einn maður í heiminum hefur merkt fleiri fugla en Óskar en slíkar merkingar eru mjög mikilvægt framlag til rannsókna á hátterni fugla. Stórhöfði leggur því sinn skerf til vísindanna á fleiri einu sviði.
